13-05-2011 10:51

Sự hình thành và phát triển hệ xương của thai nhi

mangthai.vn Trong suốt ba tháng giữa và ba tháng cuối của thai kì, mỗi phần của xương chân và xương tay tiếp tục phát triển dài ra. Qúa trình phát triển rất đơn giản, phần chính của xương được cốt hóa gọi là thân xương. Hai đầu tận của mỗi xương có cấu trúc sụn, được gọi là đầu xương.

1. Sự hình thành và phát triển hệ thống xương chi tiết
 
Vào cuối thời gian ba tháng đầu của thai kì, đầu gối và khuỷu tay đã hình thành rõ ràng; các xương của khung xương đang bắt đầu hóa xương và trở nên cứng dần. Tiến trình hóa xương bắt đầu với sự hình thành sụn, xuất hiện dưới hình dạng của xương sau này. Sau đó, những tế bào đặc biệt “đổ xi măng” các sụn, vôi hóa nó trở thành hệ xương vững chắc, đảm bảo độ cứng và chiều dài của xương.
 
 
Các tay và chân bắt đầu được hình thành vào giai đoạn sớm của ba tháng đầu của thai kỳ. Trước hết, đó là các ụ mô nhỏ nhô ra từ phần thân của thai nhi. Đến giai đoạn sớm của ba tháng đầu của thai kì, các ụ mô nhỏ đó phát triển trở nên giống “chân chèo” hơn là giống tay và chân, những phần quan trọng vẫn chưa hẳn biệt hóa hết. Mỗi hình dạng giống “chân chèo” này được chia thành ba phần mà sau này sẽ trở thành tay, chân hoàn chỉnh. Cùng với các sụn cho biết vị trí của xương sau này. Các xương bao gồm: xương đơn cánh tay, đùi, xương đôi cẳng tay và cẳng chân, cùng một tập hợp bao gồm nhiều xương nhỏ ở bàn tay và bàn chân.
 
Trong suốt ba tháng giữa và ba tháng cuối của thai kì, mỗi phần của chân và tay đồng thời tiếp tục phát triển dài ra. Qúa trình phát triển rất đơn giản, phần chính của xương được cốt hóa gọi là thân xương. Hai đầu tận của mỗi xương có cấu trúc sụn, được gọi là đầu xương. Thân xương và đầu xương liên kết với nhau bởi đĩa tăng trưởng, giúp tạo ra xương mới làm dài thân xương. Các đĩa tăng trưởng vẫn nằm tại vị trí này cho tới khi trẻ ở lứa tuổi trưởng thành (khi trẻ đã ngừng tăng trưởng).
 
Cũng như tay, chân, xương sọ đang tạo hình dạng “cánh” ở vùng đỉnh trán của đầu. Thóp xuất hiện rất lớn ở vùng đỉnh đầu của hộp sọ thai nhi. Đó là khoảng mềm, được bao bọc bởi lớp màng nằm giữa xương trên đỉnh của sọ thai nhi. Kích thích của thóp sẽ thu hẹp lại khi các xương sọ lớn lên, lấp đầy khoảng trống của thóp, nhưng thóp vẫn hiện diện cho tới khi mới sinh.
 
2. Cột sống
 
Cột sống bao gồm nhiều xương nhỏ hợp thành, được gọi là đốt sống. Chức năng chính của cột sống là nâng đỡ cơ thể và bảo vệ tủy sống. Cột sống là một hệ thống có hình dạng rất đẹp, vừa cứng nhắc vừa linh hoạt, trải dài từ vùng đầu tới vùng hố chậu. Cột sống bao gồm 29 đốt sống, được gắn chắc chắn với nhau ở giữa các đĩa gian đốt sống. Các xương và đĩa này được gắn chặt với các dây chằng. Mỗi đốt sống gồm thân đốt sống ở phía trước và lỗ đốt sống ở phía sau. Các lỗ đốt sống này hợp lại tạo thành một cột sống chứa tủy sống bên trong.
 
 
Thai nhi 4 tuần tuổi
 
Các đĩa gian đốt sống và dây chằng giúp cơ thể có thể cong người ra trước, hoặc ưỡn người ra phía sau, trong khi các đốt xương sống cứng làm chức năng nâng đỡ và cấu trúc. Ở thai nhi đang phát triển, cột sống lúc đầu là sụn, rồi sau đó dần dần hình thành xương.
 
Tủy sống chứa các sợi dài dây thần kinh xuất phát từ não, được bao quanh bởi dịch não tủy tuần hoàn trong ống sống. Dịch não tủy này cũng giống như dịch được tạo ra trong hộp sọ. Bởi vì tủy sống và các dây thần kinh dễ bị tổn thương nên chúng được cột sống bảo vệ tốt, thậm chí ngay cả khi thai nhi đang phát triển bên trong bụng mẹ.
 
Xương cột sống được chia thành 4 phần, mỗi phần có cấu trúc và chức năng riêng. Khi thai nhi ở 18 tuần tuổi ta có thể nhận thấy:
 
- Cột sống cổ: Có tính linh động, giúp cho chuyển động xoay và vận động của vùng đầu, cổ là phần trên cùng của cột sống, trải dài từ đáy sọ tới vai, bao gồm 7 xương đốt sống, đây là những xương đốt sống nhỏ nhất của cột sống.
 
- Cột sống ngực: Có tính bảo vệ, là phần cột sống kế tiếp theo cột sống cổ, bao gồm 12 xương đốt sống trải dài từ vai tới phần lưng bụng trên. Cột sống ngực đáng chú ý bởi mỗi xương đốt sống ngực gắn với một xương sườn ở mỗi bên. Các xương sườn cong vòng từ phía sau, rồi kéo về phía trước ngực, nơi chúng khớp với xương ức để tạo thành lồng ngực bảo vệ tim và phổi.
 
- Cột sống lưng: Có tính vận động, là phần cột sống nối tiếp với cột sống ngực ngay bên dưới, bao gồm 5 đốt sống thắt lưng nằm phía sau bụng. Những xương đốt sống này không gắn với xương sườn và chuyển động hơn các đốt sống ngực, giúp tạo nên cử động ở phần lưng dưới và eo khi cúi,  hoặc xoay sang bên.
 
- Cột sống cùng: Có tính nâng đỡ, là phần cột sống cùng, nối tiếp ngay bên dưới các xương đốt thắt lưng, được gọi là cột sống cùng, bao gồm 5 xương đốt sống dính liền nhau tạo thành một khối xương lớn của cột sống cùng. Xương đốt sống cũng gắn với xương chậu ở hai bên, nhằm góp phần bảo về các cơ quan trong vùng hố chậu.
 
- Tạo hình của cột sống: Quá trình tạo xương là một quá trình diễn ra từ từ. Đầu tiên, mỗi xương đốt sống bao gồm một vòng sụn hoàn chỉnh bao quanh tủy sống. Khi quá trình mang thai tiếp diễn, xương bắt đầu thế chỗ sụn qua ba “trung tâm cốt hóa” riêng biệt trong mỗi xương đốt sống. Dần dần phần xương này phát triển lớn hơn, nhưng ở các xương đốt sống, sụn không bị cốt hóa hoàn toàn cho tới khi trẻ ngừng tăng trưởng.

 

Bình luận nhận xét

Truyen tranh tieng viet, Truyen hay 24h, Kuroko no basket